blog

Column: Bruggen slaan en hefbomen vinden

Publicatie

13 nov 2013

Auteur

Jan Van Doorslaer

Categorie

Petrochem

Soort

blog

Tags

Er was eens…zo beginnen vaak sprookjes en zo begon rond de eeuwwisseling ook het sprookje Chemvision. Eerst een congres in Antwerpen waar gepoogd werd de inzichten uit de chemieclusters van de Schelde (Antwerpen) en Rijn (Rotterdam)-delta samen te brengen. Het aanvankelijk enthousiasme resulteerde in de oprichting van een denk- en discussiegroep onder de naam Chemvision Forum.

Veertien CEO’s van telkens zeven belangrijke chemiesites uit Rotterdam en Antwerpen zouden geregeld de hoofden bij mekaar steken om na te gaan welke raakvlakken er tussen beide chemieclusters waren en om samen misschien concepten uit te werken die beide groepen een toegevoegde waarde zou kunnen bieden. Er werden toen nieuwe, intellectuele bruggen gelegd over de Schelde/Rijn-verbinding.

Verzanding

Zoals zo vaak is de weg naar het paradijs geplaveid met goede bedoelingen en ook voor het Chemvision Forum was dat niet anders. Herhaalde en aanvankelijk nog jaarlijkse edities van het Chemvision Congres brachten wel inspiratie maar niet voldoende power om een vernieuwd en actief chemisch overlegplatform tot maturiteit te brengen. Daarbovenop kwam een aantal wissels in de driver seats van chemische ondernemingen in de Delta. En dan verslappen de bindingen, de aanvankelijk aangegane engagementen… Wat dan vaak in deze Delta ook gebeurt; de verzanding haalde het gaandeweg. En als de verzanding toeslaat, verdwijnt de diepte.

Wat doe je tegen verzanding ? Baggeren. Ook dat weten alle beslissers in deze regio. Alleen stak niemand binnen de chemiesector zijn hoofd boven het maaiveld en werd het baggeren uitgesteld. De verzanding begon vervolgens zulke grote vormen aan te nemen dat velen die nog deel uitmaakten van het forum zich afvroegen of het sop de kool nog waard was. Gerard van Harten (Dow Chemical Terneuzen) nam het initiatief voor een strategische bezinning tussen de leden. Deze bezinning herbevestigde de noodzaak van het platform, maar het was voor alle deelnemers ook duidelijk dat meer focus was vereist en dat het eveneens nodig was om de chemiefederaties aan beide zijden als trekkers mee in te schakelen.

Efficiënte werking

In het najaar van 2012 werd een voorziene wissel doorgevoerd aan het stuur van essenscia, de Belgische branchevereniging voor chemie & life sciences. Wouter De Geest, nog steeds CEO van BASF Antwerpen droeg zijn voorzitterschap van de Belgische chemiewereld over. Maar stilzitten is niet zijn sterkste kant en binnenskamers kondigde hij aan dat hij de nieuw afgesproken richting voor het forum mee gestalte wilde geven. Aan Nederlandse zijde wilde Willem Huisman van Dow deze rol ook opnemen.

Waarom? Omdat De Geest vond en nog steeds vindt dat de chemieclusters in de Schelde/Rijn-delta gemeenschappelijke belangen en interesses hebben, die mits een weloverwogen aanpak ook kunnen leiden tot resultaten die de efficiënte werking van de ondernemingen ten goede kan komen. En dan zijn de thema’s snel opgesomd: energie, grondstoffenbevoorrading, veiligheid, personeelsorganisatie, opleiding, imago, duurzaamheid… En dus dacht De Geest verder, laat ons mekaar niet steeds in de eigen kring overtuigen van ons belang, maar laat ons hefbomen zoeken waardoor we de overheden van onze beide regio’s kunnen overtuigen van onze argumenten en dossiers.

Begin september resulteerde dat in een doorstart van het Chemvision Forum met het thema energie op de agenda. Geen heranalyse maar een meer gefocust pleidooi voor een Belgisch-Nederlandse aanpak inzake een betere interconnectiviteit en dus bevoorradingszekerheid voor stroom, gas en grondstoffen. Het zoeken naar een Belgisch/Nederlands concept van een gemengde energiestrategie die én tegemoet komt aan competitiviteit (zeker tegenover de Verenigde Staten en hun op basis van schaliegas herwonnen concurrentievermogen) én de bevoorrading op termijn veilig stelt én de duurzaamheid. En lukt dat dan een beetje of gaat dat lukken? Wat ik weet, is dat mede onder impuls van de chemische sectoren in Nederland en Vlaanderen de regeringen van beide landen recent begin oktober officieel de start van een samenwerking inzake innovatie, logistiek en transport hebben aangekondigd. Concreet zal er een gezamenlijk R&D-centrum worden opgezet in Eindhoven.

Verder kijken

Vanuit de sterke chemieclusters – nog steeds goed voor tweehonderdduizend directe jobs, voor vijftien procent van de chemische activiteiten van Europa en voor vijftig procent van de industriële activiteiten in de Delta – moet er gewogen worden op het beleid en de uitgezette industriële en economische lijnen van zowel Den Haag als Brussel. ‘In termen van capaciteit zijn we in de Schelde/Rijn-delta de nummer 3 van de wereld, maar we moeten verder kijken dan capaciteiten. Toegevoegde waarde scheppen voor de hele economie en maatschappij is zoveel belangrijker’, zegt De Geest. Ondergetekende was ooit als communicator betrokken bij de opstart van Chemvision. Ik kijk nu vanaf de zijlijn zeer aandachtig toe wat er van de droom kan worden gerealiseerd.

Wellicht vindt u deze artikelen ook interessant

Schrijft u in voor onze nieuwsbrief en blijf altijd op de hoogte.