blog

Column: CO2 terugstoppen in de grond?

Publicatie

7 nov 2017

Auteur

Wim Raaijen

Categorie

Het Nieuwe Produceren

Soort

blog

Tags

CO2-opslag

In CO2 zit koolstof. Koolstof is samen met waterstof de belangrijkste bouwsteen van de chemie. Gelukkig wordt dat steeds meer gezien. Daarom is het des te jammer dat het nieuwe Nederlandse kabinet bij aantreden al een paar stapjes achterloopt. Het wil vaart maken met carbon capture & storage (CCS), het terugstoppen van CO2 in de grond.

‘Waarom?’, denk ik dan. Laten we ons bijvoorbeeld veel meer inspannen om sowieso minder CO2 uit te stoten, door innovatieve en vooral energiebesparende technologie te ontwikkelen en in te zetten en meer werk te maken van hergebruik van reststromen. Tegelijkertijd kunnen we doorbraaktechnologieën ontwikkelen om van CO2 een grondstof te maken.

Overigens doet de natuur niet anders. Bomen en planten zetten CO2 in als grondstof voor hun biomassa. Er zijn jaren geleden al investeringen gedaan die daar handig gebruik van maken. CO2 uit de industrie wordt bijvoorbeeld gebruikt voor bemesting van gewassen in Westlandse kassen. Ook recenter zijn er projecten op dit gebied. Zo worden rookgassen uit de Engie-centrale in de Eemsdelta gebruikt om op het terrein algen mee te voeden.

Nieuwe routes

Verschillende bedrijven, waaronder Avantium en AkzoNobel, lopen met hun ideeën mijlen voor op die van het nieuwe kabinet, dat zich overigens wel wil profileren als het duurzaamste ooit. Er zijn al verschillende initiatieven om CO2 direct om te zetten in chemische bouwstenen en brandstoffen. Ook in Nederland. In september won BioMCN de Northern Enlightenmentz 2017 met haar nieuwe proces waarmee het bedrijf in Delfzijl haar reststroom waterstof bindt aan CO2 uit een biovergister om op die manier extra methanol te produceren. Het bedrijf verheugt zich er al op als op termijn via elektrochemische weg groen waterstof wordt geproduceerd om dat aan CO2 te kunnen binden. Veel duurzamer kun je brandstoffen niet krijgen.

Net over de grens, in het Duitse Dormagen, maakt het chemiebedrijf Covestro sinds een jaar polyurethaan uit CO2. Het schuim bevat tot twintig procent CO2, dat chemisch wordt gebonden. Het is specifiek ontworpen voor gebruik in matrassen en gestoffeerde meubels. Recent lanceerde het bedrijf nog een Europees initiatief: een nieuw consortium van veertien partners uit zeven landen wil nu onderzoeken hoe CO2 en andere rookgassen uit de staalindustrie gebruikt kunnen worden om op een bijzonder efficiënte en duurzame manier grondstoffen voor isolatiematerialen en coatings te produceren. Een mogelijke productie-eenheid zou kunnen worden gebouwd in Zuid-Frankrijk, waar een staalfabriek van ArcelorMittal en een productiebedrijf van Covestro naast elkaar gesitueerd zijn.

Datzelfde staalbedrijf zoekt ook al dichter bij huis een mogelijkheid om CO2 uit rookgassen een tweede leven te geven. ArcelorMittal heeft namelijk een grote productielocatie in Gent, een kleine twintig kilometer van de productielocatie van Dow in Terneuzen. Samen onderzoeken ze de mogelijkheid dat het staalbedrijf CO en CO2 gaat leveren om er kunststoffen van te maken. De beoogde samenwerking heeft al een projectnaam: Steel2Chemicals. Over vijf jaar moet duidelijk zijn of deze nieuwe route levensvatbaar is.

Patenten

Nog niet zo lang geleden werd de inzet van CO2 als grondstof van de chemie nog afgeschreven als zeer inefficiënt. Er is immers veel energie voor nodig om er mooie materialen of brandstoffen van te maken. En het is natuurlijk niet ok, als je daar juist fossiele brandstoffen voor gaat verbranden. Kernenergie heeft geen CO2-uitstoot, maar heeft ook zo haar beperkingen.

De opkomst van duurzaam opgewekte energie zet alles natuurlijk in een totaal ander daglicht. Een ideaal vertrekpunt om CO2 op te waarderen van probleem naar oplossing. Een dubbele oplossing, want we willen ook graag overschotten duurzame energie op een slimme manier opslaan. Niet voor niets zijn de meeste patenten op het gebied van CO2-technologie in handen van Duitsers. Die weten inmiddels wat stroomoverschotten zijn.

Vaak wordt aangevoerd dat elektrochemie en het opwaarderen van CO2 nog heel duur is. Dat is misschien voorlopig nog wel zo, maar het gaat echt goedkoper worden. En CO2 terugstoppen in de grond en er verder niks meedoen? Alsof dat niets kost…

 

Reageren? Via de mail: wim@industrielinqs.nl
of via Twitter : @wimraaijen

Bron: Petrochem 11-2017