blog

Column: Repercussies

Publicatie

12 jun 2019

Auteur

Henk Leegwater, Lexxin

Categorie

Petrochem

Soort

blog

Tags

veiligheid, veiligheidscultuur

Vorige maand deed ik mee aan een zweefvliegwedstrijd. Iedereen vliegt dan hetzelfde traject. Logisch dus dat je onderweg de nodige deelnemers tegenkomt, of een stukje samen opvliegt. Op enig moment zag ik een groen, gevuld zakje afkomstig van een naburig vliegtuig, naar beneden suizen. Niet ongevaarlijk, want het had mijn vliegtuig kunnen raken met mogelijk ernstige gevolgen.

Zo te zien was het een urinezakje, want als je vele uren vliegt, moet je niet alleen drinken, maar ook de vochtbalans moet blijven kloppen. Nu is het bij wet niet toegestaan om iets uit een luchtvaartuig te gooien, behalve dan los water of los zand. Dat laatste zal vast voor ballonvaarders bedoeld zijn. Een gevuld zakje mag dus niet en hoeft ook niet. Er zijn oplossingen om alles aan boord te houden. Nieuwsgierigen weten vast wel te googelen hoe zweefvliegers dit probleem oplossen.

Met mijn veiligheidsattitude gevormd door decennia procesindustrie, riep ik via de radio de kist op waarvan ik dacht dat het zakje afkomstig was. We hebben immers geleerd om elkaar te wijzen op onveilig gedrag. De piloot meldde dat dit niet van hem was. Spontaan meldde zich daarop een andere piloot die vol trots zei dat het een biozakje betrof. Prima voor het milieu, maar uiteraard niet voor de veiligheid.

Hulp vragen

Na de finish en weer op de grond sprak ik de bemanning van dit vliegtuig aan op hun onveilige gedrag. Tot mijn grote verbazing kreeg ik te horen: ‘Dan had je maar niet bij ons moeten vliegen’. Uiteraard schrok ik van deze veiligheidsattitude, nog los van het feit dat het een wettelijke overtreding was. Ik heb namelijk vaker aangehaald dat de luchtvaart voorop loopt op het gebied van veiligheid. Maar goed dit waren hobbypiloten. Vandaar dat ik dit incident met een jonge beroepspiloot besprak. Ook hij reageerde niet zoals ik had verwacht. Hij vond dat ik mij daar niet al te druk over moest maken. Alweer een domper. Om zijn veiligheidsattitude te testen vroeg ik hem vervolgens wat hij zou doen als zijn captain naar alcohol zou ruiken. Ook die reactie begreep ik niet. Hij zou namelijk de captain dan aanraden om niet te vliegen door zich ziek te melden. Als hij er een officiële melding van zou maken, zou dat de baan kosten van deze captain. Ik vond dat ongelooflijk.

De volgende dag bij de briefing sprak ik deze piloot hierop nogmaals aan. Als die captain een probleem heeft en er wordt niets aan gedaan, dan kan dit immers een vliegtuig vol mensenlevens kosten. Nam hij deze verantwoordelijkheid? Hij had er over nagedacht en zei terug te komen op zijn eerste reactie. Hij zou de captain dringend verzoeken zijn probleem zelf bij de luchtvaartmaatschappij te melden en om hulp te vragen. Zou hij dat niet doen dan zou de jonge piloot er alsnog een melding van maken. Zorg om repercussies dus.

Naïef

Binnen de gezondheidszorg speelt het probleem van het Medisch Tuchtcollege. De sector heeft daarom enige tijd geleden Veilig Incident Melden (VIM) ingevoerd. Ook de Onderzoeksraad doet alleen aan fact finding en stelt niet de schuldvraag. We moeten immers leren en repercussies bevorderen het melden zeker niet. Een mooi voorbeeld vind ik dat van een monteur die zijn baas kwam melden dat hij een bout had laten vallen in een compressorhuis, waardoor de opstart van de plant zou worden vertraagd. Iedereen had keihard gewerkt om de deadline te halen. Nu zou er veel geld verloren worden. Wat deed de baas? De monteur op zijn falie geven? Nee, hij complimenteerde hem juist. Waarom? Als de monteur niets had gezegd, zou de compressor worden opgestart met zware beschadigingen tot gevolg. Miljoenen aan kosten en enorme productiederving. Niemand had dan geweten wie de fout had gemaakt.

Wat heb ik nu geleerd? In ieder geval dat ik zo naïef was dat ik dacht het melden van incidenten echt vanzelfsprekend was. Nu is mijn vraag: Hoe doen we dit in de procesindustrie? Kennen wij ook de mantel der liefde? Zo ja, de oplossing gaf ik al aan: geen repercussies, maar belonen. Of, zoals ik eerder schreef, misschien het instellen van een Loser Award? Past vast in het kader van briljante mislukkingen.

Reacties welkom: henk.leegwater@lexxin.com

Fotocredit: Pixabay
Bron: Petrochem 6-2019

Henk Leegwater, Lexxin

Neem contact op - Bekijk profiel

Petrochem 6, 2019

18 juni 2019

Deltavisie
Deltavisie 2019: The Human Element

Wanneer 20 Jun 2019
Locatie Innovatiekracht, Plaatweg 15, 3202 LB Spijkenisse