blog

Column: Extra zuurstof

Publicatie

5 mei 2016

Auteur

Jan Van Doorslaer

Categorie

Petrochem

Soort

blog

Tags

‘Fait divers’ is een schone Franse term voor anekdote ofte voorval, die eind april vanuit Vlaanderen klonk: een minister bevoegd voor energiebeleid stapte op wegens een dispuut over klimaatbeleid en hoe daar concreet mee om te gaan. Ze werd behalve slachtoffer van interne partij-intriges ook slachtoffer van een terugkerend verschijnsel in de klimaatdiscussie. Ik noem het gemakshalve het hamer-aambeeld-fenomeen. Terug naar de oude smidse waarbij de doelstelling – het roodgloeiende werkstuk – op het aambeeld moest worden gevormd met de hamer, in deze metafoor de methode.

 

Fiscale truc
Laten we het over één ding eens zijn: van politici en politieke partijen wordt verwacht dat zij richting geven aan de betere toekomst. Alleen krijg ik meer en meer de indruk dat zij die ons moeten sturen snel meesurfen op ‘hypes’ en die dienen het gezond verstand, lees de ratio, niet. In Vlaanderen werd het installeren van zonnepanelen rijkelijk gesubsidieerd om de klimaatdoelstellingen van dit kleine gewestje te halen. Mooi, maar een eenheidsworstmodel met ‘perverse’ effecten. Zij die zich zonnepanelen konden permitteren, profiteerden van de regeling. Zij die dat niet konden, moesten wel mee betalen in de aangerekende elektriciteitsprijs. Een effect waarvoor energiespecialisten uit de academische en industriële wereld op voorhand waarschuwden.
Maar zelfs die toeslag op het kilowattuur volstond niet om de gulheid te financieren. Dus haalde de Vlaamse minister een oude fiscale truc boven: we spreiden de schuld over zoveel mogelijk gebruikers en dat is dus iedereen die een elektriciteitsaansluiting heeft. Gevolg: bijkomende toeslag voor iedereen en diegenen die zich geen zonnepanelen konden permitteren, werden een tweede maal ‘gesjareld’, zoals ze ‘bedrogen’ ook wel eens in een van de Vlaamse dialectvariaties formuleren. De minister wilde in de toekomst de oplopende schuld voor een te gulle subsidiëring uit het verleden afremmen. ‘We slagen er niet in een doordacht subsidiebeleid te voeren’, merkt Wouter De Geest van de Belgische chemiebranche op. ‘Investeringskosten voor groene stroom moeten worden geïntegreerd in de marktprijs. Subsidies moeten beperkt worden in tijd, evolueren met de technologie en rekening houden met de markt.’
Internationale context
Intussen sneuvelen nog meer vooronderstellingen in onze hunker naar duurzaamheid. Zeker die van de groene stroomopwekking. Voor wind- en zonenergie ziet het plaatje er nog behoorlijk uit, maar voor stroomopwekking uit biomassa rijzen er steeds meer vragen. Om haar klimaatdoelstellingen tegen 2020 te halen, wil Vlaanderen een aantal bio-centrales subsidiëren. Deze centrales kunnen een groter en constanter vermogen leveren dan windmolens of zonnepanelen. Maar ook die subsidiëring moet worden gefinancierd vanuit de extra energieheffing die iedere stroomverbruiker moet betalen. De modale verbruiker ten tweede male ‘gesjareld’? Bijna. Want nu moet Vlaanderen een dilemma oplossen: ofwel die centrales toch niet subsidiëren, onze verbruikers niet nog meer belasten en onze klimaatdoelstellingen niet of niet op tijd halen, ofwel kiezen voor onze klimaatdoelstellingen en de stroomverbruikers wel laten betalen.
Op de jaarlijkse voorstellingen van de ‘goede’ cijfers van de Belgische chemiesector over het jaar 2015 vroeg de voorzitter van de Belgische chemie & life sciences sector Essenscia specifieke aandacht voor de concrete invulling van de Europese klimaatdoelstellingen. ‘Wij hebben als sector onze broeikasgasuitstoot de voorbije twintig jaar met veertig procent verminderd. Dat kunnen we niet nog eens zonder extra zuurstof te krijgen. We hebben ons huiswerk al gemaakt. En daar moet rekening mee worden gehouden in de globale klimaatbalans en in de opmaak van klimaatplannen. Nu nog meer doen in onze sector zal niet kunnen zonder innovatie en de overheid moet de sector alle kansen geven om te blijven innoveren. Wij spelen immers in een internationale context’, zo zei De Geest.
Hoe die extra zuurstof of ruimte voor ondernemen er dan uit moet zien, is het onderwerp van gesprekken met de overheid. Bijkomende taksen op de chemieproducten lijken niet het pad voor een transitie naar een CO2-armere samenleving. Het zijn precies producten uit de chemie die onomstotelijk leiden tot een koolstofvermindering.

 

Jan Van Doorslaer

Wellicht vindt u deze artikelen ook interessant

Schrijft u in voor onze nieuwsbrief en blijf altijd op de hoogte.