blog

Column: Recht op controle

Publicatie

29 jun 2016

Auteur

Henk Leegwater, Lexxin

Categorie

Petrochem

Soort

blog

Tags

Vorige maand vond in Dordrecht het tweede Process Safety congres plaats. Ongeveer driehonderd professionals zijn hierop afgekomen. Emeritus hoogleraar Andrew Hopkins, keynote spreker en tevens een van de meest vooraanstaande veiligheidsexperts in de wereld, sprak zijn waardering uit over deze grote opkomst. Dat is inderdaad verheugend. Industrie en toeleveranciers waren goed vertegenwoordigd, maar de derde partij op het gebied van veiligheid, de toezichthoudende overheid, was zo goed als afwezig. Terwijl er ook voor hen veel te leren was. Zou het juist niet sterk zijn geweest als de overheid het initiatief zou nemen voor zo’n congres in plaats van de grote afwezige te zijn?
Grote marktpartijen doen dit blijkbaar niet. Echte andere veiligheidscongressen ken ik niet, alhoewel ik na even googlen wel twee branchegeoriënteerde congressen vond: een van de VNCW, de vereniging voor de PGS15-opslag, en een ander van de NVVK, de beroepsvereniging voor veiligheidskundigen. Gelukkig dan dat een gedreven professional als Tijs Koerts, die van veiligheid zijn werk heeft weten te maken, er wel is in geslaagd een breed congres te organiseren. Tijs heeft als oud Dupont-medewerker een goede leerschool gehad. De meest inspirerende veiligheidscursussen die ik heb gevolgd werden door medewerkers van dat bedrijf gegeven. Daarna blijft veiligheid als een hardnekkig virus voor altijd aanwezig. Wel een aantrekkelijk en boeiend virus trouwens.

 

Onafhankelijk toezicht
Andrew Hopkins heeft veel grote rampen onderzocht en daar ook boeken over geschreven, zoals die over de BP Texas City Refinery en de Houston Gulf blow-out ook bij BP. Hoewel hij aangaf dat BP niet per se een bedrijf is dat slechter scoort op het gebied van veiligheid, gaf hij wel aan wat bij dat bedrijf een belangrijke factor was: de organisatie leidde er toe dat ‘voices of safety’ niet werden gehoord. Ook had de toenmalige CEO van BP weinig op met veiligheid. Trouwe lezers van mijn columns zien de link. Shell kwam ook regelmatig slecht in het nieuws op het gebied van veiligheid en wie waren de bazen? In Nederland was dat een historicus, tevens oud-politicus, en aan de top zat een financieel gedreven man. Als je naar Andrew Hopkins luistert, kun je dan dus wachten op rampen. Het lukt organisaties blijkbaar niet om te leren. Er wordt ook wel eens gesteld dat organisaties geen geheugen hebben. Vandaar dat het zo cruciaal is dat er onafhankelijk toezicht is.
Ook bedrijven zouden dit moeten willen. Eén van mijn oude bazen heeft mij eens gezegd: iedereen heeft het recht op controle. Jammer dus dat de overheid en met name de RUD’s amper aanwezig waren op dit congres. Want dan hadden ze nog eens beseft wat mensen als Ben Ale, Ferdinand Mertens en Rob in ’t Veld ons al vaker hebben voorgehouden: de huidige praktijk van toezichthouden is niet adequaat.

 

Geen geheugen
Waar het volgens Hopkins vooral om gaat is een adequate organisatie. Die moet zo in elkaar gestoken zijn dat gesecureerd wordt dat de ‘voices of safety’ worden gehoord. Uiteraard moet er iemand aan de top zitten die veiligheid belangrijker vindt dan geld. Hoewel, wees die andere veiligheidsgoeroe Trevor Kletz ons niet op de uitspraak: ‘If you think safety is expensive, try an accident’.
Je zou denken dat juist de financieel gedreven topmannen van Shell en Odfjell dit nu volledig zullen beamen. Dan zou je denken dat zij een degelijker optredende overheid vast zullen omarmen, sterker nog zullen stimuleren. Toch blijkt dat niet het geval te zijn. Een bewijs van de stelling dat organisaties niet leren en geen geheugen hebben?

 

 

Henk Leegwater is onafhankelijk consultant.
henk.leegwater@lexxin.com

Henk Leegwater, Lexxin

Neem contact op - Bekijk profiel

Wellicht vindt u deze artikelen ook interessant

Schrijft u in voor onze nieuwsbrief en blijf altijd op de hoogte.